Informacja

Drogi użytkowniku, aplikacja do prawidłowego działania wymaga obsługi JavaScript. Proszę włącz obsługę JavaScript w Twojej przeglądarce.

Wyszukujesz frazę "termiczny rozkład" wg kryterium: Temat


Tytuł:
Plasma treatment of spent chemical reagents
Plazmowa utylizacja zużytych odczynników chemicznych
Autorzy:
Kołaciński, Z.
Sroczyński, W.
Muszczynko, Z.
Krystofiak, P.
Duński, H.
Szymański, Ł.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/256678.pdf
Data publikacji:
2006
Wydawca:
Sieć Badawcza Łukasiewicz - Instytut Technologii Eksploatacji - Państwowy Instytut Badawczy
Tematy:
utylizacja plazmowa
rozkład termiczny
odpady ciekłe
zużyte chemikalia
plasma treatment
thermal destruction
fluid waste
spent chemicals
Opis:
The paper has in view the solution of problems concerning the utilization of spent fluid chemical reagents. The Plasma Technology and Environmental Protection Group of the Technical University of Lodz worked out a compact device - PDUCR (Plasma Destructor of Used Chemical Reagents) for safe utilization of spent chemicals. The device will be able do utilize from one to a few kilograms of reagent per hour.
Przedmiotem przedstawionych w artykule badań jest próba rozwiązania problemów związanych z utylizacją zużytych płynnych odczynników chemicznych. Międzywydziałowy zespół badawczy Technologii Plazmowych i Elektrotechnologii Ochrony Środowiska w Politechnice Łódzkiej opracował kompaktowe urządzenie - PUOC (Plazmowy Utylizator Odczynników Chemicznych) dla bezpiecznej utylizacji odczynników chemicznych w miejscu ich powstawania, to znaczy w analitycznych laboratoriach chemicznych. Urządzenie będzie pracowało z wydajnością od jednego do kilku kilogramów odczynnika na godzinę.
Źródło:
Problemy Eksploatacji; 2006, 4; 239-246
1232-9312
Pojawia się w:
Problemy Eksploatacji
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Powstawanie wolnych rodników podczas rozkładu termicznego monoazotanu izosorbitolu
Formation of free radicals during thermal decomposition of isosorbide mononitrate
Autorzy:
Ramos, P.
Pilawa, B.
Kawka, M.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/284359.pdf
Data publikacji:
2009
Wydawca:
Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie. Polskie Towarzystwo Biominerałów
Tematy:
monoazotan izosorbitolu
rozkład termiczny
wolne rodniki
spektroskopia EPR
isosorbide mononitrate
thermal decomposition
free radicals
EPR spectroscopy
Opis:
Wykonano badania wolnych rodników generowanych w monazotanie izosorbitolu pod wpływem wysokiej temperatury. Wyznaczono metodą elektronowego rezonansu paramagnetycznego (EPR) koncentrację wolnych rodników w próbce. Zbadano wpływ mocy mikrofalowej na kształt widm EPR monoazotanu izosorbitolu. Analizowano procesy relaksacji spin-spin i spin-sieć. Określono wpływ czasu przechowywania próbki po rozkładzie termicznym na wolne rodniki w leku.
Studies of free radicals formed in isosorbide mononitrate upon high temperature were performed.. Free radical concentration in the sample was determined by electron paramagnetic resonance (EPR) method. Influence of microwave power on lineshape of EPR spectra of isisorbide mononitrate was examined. Spin-spin and spin-lattice relaxation proccesses were analysed. The effect of storage time of the sample on free radicals in the drug was determined.
Źródło:
Engineering of Biomaterials; 2009, 12, no. 89-91; 157-160
1429-7248
Pojawia się w:
Engineering of Biomaterials
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Analiza toksyczności produktów rozkładu termicznego i spalania uzyskanych w wybranych materiałów epoksydowych
Analysis of the toxicity of thermal decomposition and combustion products obtained from selected epoxy materials
Autorzy:
Półka, M.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/373240.pdf
Data publikacji:
2010
Wydawca:
Centrum Naukowo-Badawcze Ochrony Przeciwpożarowej im. Józefa Tuliszkowskiego
Tematy:
rozkład termiczny
spalanie
toksyczność
combustion
thermal decomposition
toxicity
Opis:
Toksyczność produktów rozkładu termicznego w środowisku pożarowym jest przyczyną większości wypadków śmiertelnych. Powszechne stosowanie materiałów syntetycznych do konstrukcji, wystroju i wyposażenia wnętrz zazwyczaj jeszcze bardziej zwiększa szybkość tworzenia się zagrożeń toksycznych w pomieszczeniu podczas pożaru. Stąd też celem niniejszego artykułu jest analiza toksyczności produktów rozkładu termicznego i spalania uzyskanych zgodnie z PN-88/B-02855 z materiałów epoksydowych utworzonych podczas spalania żywic epoksydowych Metoda wykorzystana w pracy służy do badania materiałów budowlanych i materiałów wyposażenia wnętrz mogących wydzielić toksyczne produkty rozkładu termicznego i spalania. Do badań eksperymentalnych w niniejszym artykule wykorzystano nie modyfikowane i modyfikowane przeciwogniowo żywice epoksydowe w postaci wylewek podłogowych, wyprodukowane przez Zakłady Chemiczne "Organika - Sarzyna" w Nowej Sarzynie. Niemodyfikowane badane żywice epoksydowe występują pod nazwą handlową Epidian 562. Jako antypireny zastosowano Roflam E, Roflan P, Roplast FN-1 wyprodukowane w Zakładach Chemicznych "Rokita S.A." w Brzegu Dolnym. Skład chemiczny każdej z badanych próbek różnił się rodzajem użytej substancji obniżającej palność żywic epoksydowych. Ilość dodanych środków ogniochronnych do żywic epoksydowej (Epidian 561) była taka sama, a mianowicie wynosiła 5% wag. Dodatek środków ogniochronnych do żywicy epoksydowej Epidian 561 zmniejsza emisje głównych toksyn tj. CO i CO2, wyznaczonych zgodnie z PN-88/B-02855. Najbardziej niebezpieczny materiałem pod względem toksyczności głównych gazów CO i CO2 okazał się nie modyfikowany ogniochronnie Epidian 561. Zakwalifikowanie badanych utwardzonych żywic epoksydowych do grupy materiałów umiarkowanie toksycznych pozwala na stosowanie ich jako materiałów wykończenia wnętrz w strefach pożarowych ZL I, ZL II, ZL III i ZL IV (w myśl rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zmianami).
The toxicity of thermal decomposition products in a fire environment is the cause of the majority of mortalities. The common use of synthetic materials for construction, decoration and furnishings of the interior as a rule tends to increase even more the creation rate of toxic hazards in a room during a fire. Consequently the objective of this paper is making an analysis of the toxicity of thermal decomposition and combustion products obtained according to PN-88/B-02855 of epoxy materials during combustion of epoxy resins. The method adopted in the paper is applied for testing building materials and interior decoration materials which could emit toxic products of the thermal decomposition and combustion. In experimental testing executed for needs of this paper used was made of fireproof non-modified and modified epoxy resins in the form of flooring compounds, produced by Zakłady Chemiczne "Organika - Sarzyna" in Nowa Sarzyna. The tested non-modified epoxy resins may be found under the trade name Epidian 561. The used antipyrenes comprised Roflam E, Roflam P, Roplast FN-1 produced by Zamkłady Chemiczne "Rokita S.A." in Brzeg Dolny. The chemical composition of each of the tested samples differes with respect to the type of used substance that reduced the flammability of epoxy resins. The amount of added fire retardants to the epoxy resin (Epidian 561) was the same, and equalled to 5% by weight. The addition of fire retardants to the Epidian 561 epoxy resin emissions of the main toxins, i.e. CO and CO2 determined according to the standard PN-88/B-02855. As it turned out, the most hazardous material with respect to toxicity of the main gases, CO and CO2, proved to be Epidian 561 not modified with flame retardants. The qualification of the tested hardened epoxy resins to the group of moderately toxic materials allows their application for interior decoration elements in fire zones ZL I, ZL II, ZL III and ZL IV (in accordance with Regulation of the Minister of Infrastructure dated 12 April 2002 on technical requirements which have to be met by buildings and their situation (Journal of Laws - Dz. U. Nr 75, item 690 with subsequent amendments).
Źródło:
Bezpieczeństwo i Technika Pożarnicza; 2010, 3; 73-81
1895-8443
Pojawia się w:
Bezpieczeństwo i Technika Pożarnicza
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Analiza termiczna polistyrenowego modelu odlewniczego
The thermal analysis of polystyrene foundry model
Autorzy:
Pielichowski, J.
Sobczak, J. J.
Żółkiewicz, Z.
Hebda, E.
Karwiński, A.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/391562.pdf
Data publikacji:
2011
Wydawca:
Sieć Badawcza Łukasiewicz - Instytut Odlewnictwa
Tematy:
odlewnictwo
modele
polistyren
polimery
rozkład termiczny
casting
foundry models
polystyrene
polymers thermal decomposition
Opis:
W artykule przedstawiono wyniki badań polistyrenowego modelu odlewniczego za pomocą metody termograwimetrycznej (TG). Badania przeprowadzono dla trzech rodzajów polistyrenu - krajowego Owipianu (Syntos Oświęcim), kopolimeru PS i PSX (Francja). Na podstawie przeprowadzonych badań TG określono przebieg rozkładu termicznego polistyrenowego modelu odlewniczego. Stwierdzono całkowitą degradację PS w zakresie temperatury 321-395°C. Przeprowadzono analizę kinetyki zgazowania i określono zależność wydatku gazów bazowego modelu polistyrenowego od temperatury.
The article presents the results of thermogravimetric (TG) investigations of a polystyrene foundry model. The study was conducted for three polystyrenes - Owipian (Syntos Oswięcim), copolymer PS and PSX (France). Next, TG analysis was performed for the prepared PS foundry model and the results obtained show that PS fully degrades in the temperature range of 321-395° C. Finally, kinetics of gasification and intensity of gas volatilization were investigated for PS foundry model.
Źródło:
Prace Instytutu Odlewnictwa; 2011, 51, 1; 15-21
1899-2439
Pojawia się w:
Prace Instytutu Odlewnictwa
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Mikrostruktura tripolifosforanu sodu otrzymanego metodą rozpyłowo-piecową
Microstructure of sodium tripolyphosphate obtained by spry-kiln method
Autorzy:
Banach, M.
Kowalski, Z.
Makara, A.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/1286537.pdf
Data publikacji:
2011
Wydawca:
Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Przemysłu Chemicznego. Zakład Wydawniczy CHEMPRESS-SITPChem
Tematy:
tripolifosforan sodu
skondensowane fosforany
rozkład termiczny
morfologia
sodium tripolyphosphate
condensed phosphates
thermal decomposition
morphology
Opis:
Tripolifosforan sodu został otrzymany na drodze termicznej międzycząsteczkowej dehydratacji wysuszonej rozpyłowo mieszanki fosforanów sodu, w której stosunek molowy Na/P wynosił 1,67. Uzyskane wyniki potwierdzają, że temperatura kalcynacji jest parametrem kontrolującym skład fazowy i morfologię produktu. Badania ujawniły, że analizowany układ charakteryzuje się tym, że w toku ogrzewania tworzy się w nim faza ciekła.
Sodium tripolyphosphate was prepared by thermal intermolecular dehydration of a spray dried mixture of sodium phosphates, so that Na/P was 1.67. The results indicate that calcination temperature is the controlled parameter for sodium tripolyphosphate crystalline phases and morphology of the end product. The studies showed that the liquid phase is formed during heating of the analysed system.
Źródło:
Chemik; 2011, 65, 10; 1077-1084
0009-2886
Pojawia się w:
Chemik
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Polycarbonate combustion in a fluidised bed reactor
Spalanie poliwęglanu w reaktorze fluidyzacyjnym
Autorzy:
Połomska, J.
Żukowski, W.
Baron, J.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/126601.pdf
Data publikacji:
2011
Wydawca:
Towarzystwo Chemii i Inżynierii Ekologicznej
Tematy:
polycarbonate combustion
thermal decomposition
fluidised bed reactor
spalanie poliwęglanu
termiczny rozkład
reaktor fluidyzacyjny
Opis:
In the article there is some results of the realized experiments of some polycarbonate combustion in the laboratory fluidised bed reactor. The thermal utilization processes enable the total removal of the waste plastics from the environment with simultaneously the useable energy recovery possibility. The chemical composition of polycarbonate makes the thermal decomposition processes very difficult. The thermal decomposition of polycarbonate, as the high oxygen index plastic, requires some specific conditions of the process operation in order to the complete oxidation realization and the prevention of the emissions of some toxic substances into the atmosphere. The turbulence, the oxygen presence in the reaction zone and the high temperature of the fluidised bed ensure the favourable conditions of the thermal decomposition process in fluidised bed reactors. The combustion processes of this waste plastic may be a useable alternative energy source. The aim of the realized experiments is the examination of the polycarbonate combustion process parameters in fluidised bed reactors and the elaboration of the principal technological conditions of the thermal decomposition process.
Przedstawiono wyniki eksperymentów spalania poliwęglanu w laboratoryjnym reaktorze fluidyzacyjnym. Procesy termicznej utylizacji umożliwiają całkowite usunięcie odpadowych tworzyw sztucznych ze środowiska przy jednoczesnej możliwości odzysku energii. Budowa chemiczna poliwęglanu utrudnia prowadzenie procesów termicznego rozkładu. Rozkład termiczny poliwęglanu, jako tworzywa sztucznego o wysokim indeksie tlenowym, wymaga specyficznych warunków prowadzenia procesu w celu możliwości realizacji całkowitego utlenienia oraz uniknięcia emisji szkodliwych substancji do atmosfery. Turbulencja, obecność tlenu w strefie reakcji oraz wysoka temperatura fluidyzującego złoża zapewniają korzystne warunki prowadzenia procesu termicznego rozkładu w reaktorach fluidyzacyjnych. Procesy spalania odpadowych tworzyw sztucznych mogą stanowić użyteczne źródło alternatywnej energii. Celem realizowanych eksperymentów jest zbadanie parametrów spalania poliwęglanu w reaktorach fluidyzacyjnych oraz opracowanie zasadniczych technologicznych warunków procesu termicznego rozkładu.
Źródło:
Proceedings of ECOpole; 2011, 5, 1; 87-96
1898-617X
2084-4557
Pojawia się w:
Proceedings of ECOpole
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Analiza związków z grupy BTEX powstających podczas termicznego rozkładu żywicy alkidowej
Analysis of the compounds from the BTEX group emitted during thermal decomposition of alkyd resin
Autorzy:
Kubecki, M.
Holtzer, M.
Bobrowski, A.
Dańko, R.
Grabowska, B.
Żymankowska-Kumon, S.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/381040.pdf
Data publikacji:
2012
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Czytelnia Czasopism PAN
Tematy:
masa formierska
żywica syntetyczna
związek BTEX
rozkład termiczny
chromatografia gazowa
spektrometria masowa
moulding sand
synthetic resin
BTEX compounds
thermal decomposition
gas chromatography
mass spectrometry
Opis:
Przydatność danego spoiwa do sporządzania mas formierskich obejmuje z jednej strony ocenę właściwości technologicznych samej masy i wykonanej z niej formy i jakości otrzymanego odlewu, a z drugiej strony ocenę wpływu tej masy na środowisko naturalne i środowisko pracy. Z pośród mas stosowanych w przemyśle odlewniczym na szczególną uwagę zasługują masy ze spoiwami organicznymi. Spoiwa te oparte są na żywicach syntetycznych, które z jednej strony zapewniają uzyskanie przez masę odpowiednich właściwości technologicznych i otrzymanie dobrych odlewów, ale z drugiej negatywnie oddziałują na środowisko. O ile w stanie wyjściowym żywice te tylko w niewielkim stopniu stanowią zagrożenie zarówno dla ludzi jak i środowiska, to pod wpływem temperatury generują bardzo szkodliwe produkty, będące wynikiem ich termicznego rozkładu. W zależności od rodzaju stosowanej żywicy (fenolowo-formaldehydowej, mocznikowej, furfurylowej, furfurylowo–mocznikowej, alkidowej) pod wpływem temperatury mogą tworzyć się i uwalniać takie związki jak: alkohol furfurylowy, formaldehyd, fenol, związki z grupy BTEX (benzen, toluen, etylobenzen, ksyleny), a także wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA). [...]
Suitability of the given binding agent for the moulding sands preparation depends on the one hand on the estimation of technological properties of the sand and the mould made of it and the obtained casting quality and on the other hand on the assessment of this sand influence on the natural and working environment. Out of moulding sands used in the foundry industry, sands with organic binders deserve a special attention. These binders are based on synthetic resins, which ensure obtaining the proper technological properties and sound castings, however, they negatively influence the environment. If in the initial state these resins are not very dangerous for people and for the environment, thus under an influence of high temperatures they generate very harmful products, being the result of their thermal decomposition. Depending on the kind of the applied resin (phenol-formaldehyde, urea, furfuryl, urea–furfuryl, alkyd) under an influence of a temperature such compounds as: furfuryl alcohol, formaldehyde, phenol, BTEX group (benzene, toluene, ethylbenzene, xylene), and also polycyclic aromatic hydrocarbons (PAH) can be formed and released. [...]
Źródło:
Archives of Foundry Engineering; 2012, 12, 1s; 119-124
1897-3310
2299-2944
Pojawia się w:
Archives of Foundry Engineering
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Effect of Thermal Disintegration of Excess Sludge on the Effectiveness of Hydrolysis Process in Anaerobic Stabilization
Wpływ termicznej dezintegracji osadów nadmiernych na efektywność procesu hydrolizy w stabilizacji beztlenowej
Autorzy:
Zawieja, I.
Wolski, P.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/204925.pdf
Data publikacji:
2012
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Czytelnia Czasopism PAN
Tematy:
osad nadmierny
rozkład termiczny
hydroliza
stabilizacja beztlenowa
stopień fermentacji osadów
lotne kwasy tłuszczowe
excess sludge
thermal disintegration
hydrolysis
anaerobic stabilization
degree of sludge fermentation
volatile fatty acids
chemical oxygen demand
Opis:
The factor which essentially affects sludge biodegradation rate is the degree of fluidization of insoluble organic polymers to the solved form, which is a precondition for availability of nutrients for microorganisms. The phases which substantially limit the rate of anaerobic decomposition include hydrolytic and methanogenic phase. Subjecting excess sludge to the process of initial disintegration substantially affects the effectiveness of the process of anaerobic stabilization. As a result of intensification of the process of hydrolysis, which manifests itself in the increase in the value and rate of generating volatile fatty acids (VFA), elongation of methanogenic phase of the process and increase in the degree of fermentation of modified sludge can be observed. Use of initial treatment of sewage sludge i.e. thermal disintegration is aimed at breaking microorganisms' cells and release of intracellular organic matter to the liquid phase. As a result of thermal hydrolysis in the sludge, the volatile fatty acids (VFA) are generated as early as at the stage of the process of conditioning. The obtained value of VFA determines the course of biological hydrolysis which is the first phase of anaerobic stabilization. The aim of the present study was to determine the effect of thermal disintegration of excess sludge on the effectiveness of the process of hydrolysis in anaerobic stabilization i.e. the rate of production of volatile fatty acids, changes in the level of chemical oxygen demand (COD) and increase in the degree of reduction in organic matter. During the first stage of the investigations, the most favourable conditions of thermal disintegration of excess sludge were identified using the temperatures of 50°C, 70°C, 90°C and heating times of 1.5 h - 6 h. The sludge was placed in laboratory flasks secured with a glass plug with liquid-column gauge and subjected to thermal treatment in water bath with shaker option. Another stage involved 8-day process of anaerobic stabilization of raw and thermally disintegrated excess sludge. Stabilization was carried out in mesophilic temperature regime i.e. at 37°C, under periodical conditions. In the case of the process of anaerobic stabilization of thermally disintegrated excess sludge at the temperature of 50°C and heating time of 6 h (mixture B) and 70°C and heating time of 4.5% (mixture C), the degree of fermentation of 30.67% and 33.63%, respectively, was obtained. For the studied sludge, i.e. mixture B and mixture C, maximal level of volatile fatty acids i.e. 874.29 mg CH3COOH/dm3 and 1131.43 mg CH3COOH/dm3 was found on the 2nd day of the process. The maximal obtained value of VFA was correlated on this day with maximal COD level, which was 1344 mg O2/dm3 for mixture B and 1778 mg O2/dm3 for mixture C.
Za czynnik wpływający w istotny sposób na szybkość biodegradacji osadów uważany jest stopień upłynnienia nierozpuszczalnych polimerów organicznych do postaci rozpuszczonej, warukującej dostępność substancji odżywczych dla mikroorganizmów. Fazami ograniczającymi szybkość beztlenowego rozkładu są faza hydrolityczna i metanogenna. Poddanie osadów nadmiernych procesowi wstępnej dezintegracji znacząco wpływa na efektywność procesu stabilizacji beztlenowej. W wyniku intensyfikacji procesu hydrolizy, przejawiającej się wzrostem wartości oraz zwiększeniem szybkości generowania lotnych kwasów tłuszczowych (LKT), można zaobserwować wydłużenie fazy metanogennej procesu oraz wzrost stopnia przefermentowania modyfikowanych osadów. Zastosowanie wstępnej obróbki osadów ściekowych, tj. m.in. termicznej dezintegracji osadów, ma na celu rozbicie komórek mikroorganizmów oraz uwolnienie wewnatrzkomórkowej materii organicznej do fazy ciekłej. W wyniku zachodzącej hydrolizy termicznej osadów następuje już na etapie procesu kondycjonowania generowanie lotnych kwasów tłuszczowych (LKT). Uzyskana wartość LKT determinuje przebieg hydrolizy biologicznej, stanowiącej pierwszą fazę stabilizacji beztlenowej. Celem badań było określenie wpływu termicznej dezintegracji osadów nadmiernych na efektywność procesu hydrolizy w stabilizacji beztlenowej, tj. szybkość produkcji lotnych kwasów tłuszczowych, zmiany wartości ChZT oraz wzrost stopnia redukcji substancji organicznych. W pierwszym etapie badań dokonano określenia najkorzystniejszych warunków termicznej dezintegracji osadów nadmiernych stosując temperaturę 50°C, 70°C, 90°C i czas ogrzewania 1,5 h - 6 h. Osady umieszczone w kolbach laboratoryjnych, zamknięte szklanym korkiem z rurką manometryczną, poddano termicznej obróbce w łaźni wodnej z wytrząsaniem. W kolejnym etapie przeprowadzono 8-dobowy proces stabilizacji beztlenowej surowych oraz dezintegrowanych termicznie osadów nadmiernych. Stabilizacje prowadzono w mezofilowym reżimie temperatur tj. 37°C, w warunkach okresowych. W przypadku procesu stabilizacji beztlenowej termicznie dezintegrowanych osadów nadmiernych w temperaturze 50°C i czasie ogrzewania 6 h (Mieszanina B) oraz 70°C i czasie ogrzewania 4,5 h (Mieszanina C) uzyskano stopień przefermentowania wynoszący odpowiednio: 30,67% oraz 33,63%. Dla badanych osadów, tj. Mieszaniny B oraz C, maksymalną wartość lotnych kwasów tłuszczowych, tj. 874,29 mg CH3COOH/dm3 i 1131,43 mg CH3COOH/dm3, uzyskano w 2 dobie procesu. Z otrzymaną maksymalną wartością LKT korelowała odnotowana w ww. dobie procesu maksymalna wartość wskaźnika ChZT, wynosząca dla mieszaniny B 1344 mg O2/dm3, natomiast dla Mieszaniny C 1778 mg O2/dm3.
Źródło:
Archives of Environmental Protection; 2012, 38, 1; 103-114
2083-4772
2083-4810
Pojawia się w:
Archives of Environmental Protection
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Toksyczność środowiska pożarowego w budynkach a bezpieczna i skuteczna ewakuacja ludzi
Toxicity of the fire environment in buildings and the safe and effective evacuation of people
Autorzy:
Jaskółowski, W.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/162296.pdf
Data publikacji:
2012
Wydawca:
Polski Związek Inżynierów i Techników Budownictwa
Tematy:
bezpieczeństwo pożarowe
środowisko pożarowe
toksyczność
rozkład termiczny
produkt rozkładu
fire safety
fire environment
toxicity
thermal degradation
degradation product
Opis:
W artykule omówiono wybrane problemy związane z oceną toksyczności środowiska pożarowego podczas pożarów w budynkach. Na podstawie analizy literatury przedmiotu (dokumentów prawnych, norm i innych źródeł) można stwierdzić, że problem oceny toksyczności środowiska pożarowego jest problemem ciągle nierozwiązanym. Ostatnie zmiany w klasyfikacji materiałów ze względu na reakcję na ogień nie uwzględniły toksyczności.
This article discusses selected problems relating to evaluation of the toxicity of a fire environment during fires in buildings. Based on analysis of the relevant literature (legal documents, standards and other sources) it can be concluded that the problem of evaluating the toxicity of the fire environment is one that remains unsolved. The most recent changes in the classification of materials based on reaction to fire did not take account of toxicity.
Źródło:
Przegląd Budowlany; 2012, R. 83, nr 1, 1; 40-45
0033-2038
Pojawia się w:
Przegląd Budowlany
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Badania nad wykorzystaniem krajowej biomasy w produkcji zasypek odlewniczych
Studies on the use of domestic biomass in production of casting powders
Autorzy:
Pogorzałek, J.
Borecki, M.
Różański, P.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/181713.pdf
Data publikacji:
2013
Wydawca:
Sieć Badawcza Łukasiewicz - Instytut Metalurgii Żelaza im. Stanisława Staszica
Tematy:
biomasa
zasypki odlewnicze
właściwości fizykochemiczne
rozkład termiczny
biomass
casting powders
physical and chemical characteristics
thermal distribution
Opis:
Przedstawiono przebieg i wyniki prac badawczych mających na celu opracowanie technologii wytwarzania zasypek odlewniczych dla stalownictwa z wykorzystaniem krajowej biomasy. Przeprowadzono badania właściwości fizyko-chemicznych wybranych odpadów z przemysłu rolno-spożywczego celem porównania z właściwościami szeroko stosowanej obecnie łuski ryżowej. Wykonano analizy chemiczne, analizy termiczne TG-DSC w atmosferze obojętnej i utleniającej oraz laboratoryjne badania procesu termicznego rozkładu otrąb, plew i innych odpadów z przetwórstwa krajowych zbóż. Skuteczność opracowanych składów zasypek izolacyjnych i izolacyjno-egzotermicznych z wykorzystaniem w/w biomas oraz odpadów mineralnych w postaci żużli stalowniczych określono w warunkach laboratoryjnych. Stwierdzono możliwość zastąpienia importowanej łuski ryżowej krajowymi odpadami przemysłu zbożowego w zasypkach odlewniczych.
The paper presents the course and results of the research works aimed at developing technology for manufacturing casting powders for steelmaking using the domestic biomass. The tests of physical and chemical characteristics of selected waste from the food processing industry were carried out to compare them to those of the rice husk which is widely used at present. Chemical analyses, TG-DSC thermal analyses in inert gas atmosphere and in oxidizing atmosphere conditions and laboratory tests of thermal decomposition of bran, chaffs and other wastes from domestic cereals treatment processes were done. Insulation efficiency of developed casting powders (insulating and exothermicinsulating types) based on the above-mentioned biomasses and mineral wastes (steelmaking slags) was determined in laboratory scale. It was concluded that domestic biomasses (wastes from the food processing industry) could replace the imported rice husk in casting powders.
Źródło:
Prace Instytutu Metalurgii Żelaza; 2013, T. 65, nr 4, 4; 8-17
0137-9941
Pojawia się w:
Prace Instytutu Metalurgii Żelaza
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Investigations of the temperature influence on formation of compounds from the BTEX group during the thermal decomposition of furan resin
Badania wpływu temperatury na powstawanie związków z grupy BTEX podczas termicznego rozkładu żywicy furanowej
Autorzy:
Kubecki, M.
Holtzer, M.
Żymankowska-Kumon, S.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/382117.pdf
Data publikacji:
2013
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Czytelnia Czasopism PAN
Tematy:
environment protection
moulding sand
synthetic resin
BTEX
thermal decomposition
ochrona środowiska
masa formierska
żywica syntetyczna
rozkład termiczny
Opis:
Organic binders applied in foundry plants based on synthetic resins, from the one side influence obtaining the required technological properties by the moulding sand and – in consequence – obtaining good quality castings, and on the other side are the source of volatile organic compounds (VOC). Together with synthetic resins their hardeners, which although added in very small amounts emit during their thermal decomposition substances negatively influencing the natural environment, are also used. Both, resins and hardeners only at the influence of high temperatures accompanying moulds pouring with liquid metal generate harmful volatile organic compounds including compounds from the BTEX group. Investigations of the temperature influence on the kind and amount of organic compounds formed during the thermal decomposition of selected binders and hardeners and their mixtures allow to determine temperature ranges the most favourable for emitting harmful substances as well as to compare their emission from the selected materials. The aim of this study was the determination the temperature influence on formation substances from the BTEX group, during thermal decomposition of the selected binder, its hardener and their mixture. The BTEX group emission constitutes one of the basic criteria in assessing the harmfulness of materials applied for moulding and core sands and it can undergo changes in dependence of the applied system resin-hardener. Investigations were carried out on the specially developed system for the thermal decomposition of organic substances in the temperature range: 500ºC – 1300ºC, at the laboratory scale. The investigations subject was the furan resin, its hardener and hardened furan resin. The assessment of the emission degree of the BTEX group in dependence of the system subjected to the temperature influence was performed, within the studies. The temperature range, in which maximal amounts of benzene, toluene, ethylbenzene and xylenes were emitted from tested materials – was defined. The qualitative and quantitative analysis of the BTEX group were carried out with using the gas chromatography technique coupled with the mass spectrometry (GC/MS).
Spoiwa organiczne stosowane w odlewnictwie bazujące na żywicach syntetycznych, z jednej strony wpływają na uzyskanie przez masę formierską odpowiednich właściwości technologicznych a w konsekwencji tego otrzymania dobrych odlewów, a z drugiej w procesach odlewniczych stanowią źródło lotnych związków organicznych (LZO). Wraz z żywicami syntetycznymi stosowane są również ich utwardzacze, których dodatek stanowi wprawdzie niewielki procent w stosunku do masy żywicy, ale związki uwalniane w trakcie ich termicznego rozkładu mogą negatywnie oddziaływać na środowisko naturalne. Zarówno żywice jak i utwardzacze dopiero pod wpływem temperatury towarzyszącej zalewaniu formy ciekłym metalem generują szkodliwe lotne związki organiczne, w tym związki z grupy BTEX. Badania wpływu temperatury na rodzaj oraz ilość związków organicznych powstających podczas termicznego rozkładu wybranych spoiw i utwardzaczy oraz ich mieszanin, pozwalają określić zarówno zakres temperatur najbardziej charakterystycznych dla uwalniania szkodliwych związków, jak również dokonać porównania ich emisji z wybranych materiałów. Celem pracy było określenie wpływu temperatury na tworzenie się związków z grupy BTEX podczas termicznego rozkładu wybranego spoiwa, jego utwardzacza i ich mieszaniny. Emisja BTEX-ów stanowi jedno z podstawowych kryteriów oceny szkodliwości materiałów stosowanych do mas formierskich i rdzeniowych i może ulegać zmianie w zależności od rodzaju stosowanego układu żywica-utwardzacz. Badania prowadzono na specjalnie zaprojektowanym układzie do termicznego rozkładu substancji organicznych w zakresie temperatury 500–1300ºC w skali laboratoryjnej. Przedmiotem badań była żywica furanowa, jej utwardzacz oraz utwardzona żywica furanowa. W ramach badań dokonano oceny stopnia emisji BTEX-ów w zależności od układu poddawanego działaniu temperatury. Zdefiniowano zakres temperatur, w którym z badanych materiałów uwalniane są maksymalne ilości benzenu, toluenu, etylobenzenu i ksylenów. Analizę jakościową i ilościową BTEX-ów prowadzono z zastosowaniem techniki chromatografii gazowej połączonej ze spektrometrią masową (GC/MS).
Źródło:
Archives of Foundry Engineering; 2013, 13, 2; 85-90
1897-3310
2299-2944
Pojawia się w:
Archives of Foundry Engineering
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Synthesis of ZnO nanoparticles by thermal decomposition of basic zinc carbonate
Synteza nanocząstek ZnO na drodze termicznego rozkładu zasadowego węglanu cynku
Autorzy:
Hutera, B.
Kmita, A.
Olejnik, E.
Tokarski, T.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/351533.pdf
Data publikacji:
2013
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Czytelnia Czasopism PAN
Tematy:
ZnO nanoparticles
thermal decomposition
X-ray methods
SEM
nanocząstki ZnO
rozkład termiczny
metody rentgenowskie
Opis:
The paper presents a method for obtaining nanoparticles of ZnO by thermal decomposition of the Zn-containing compounds. The experiment was based on the thermal decomposition of basic zinc carbonate to zinc oxide (with a content of 58-61 wt.%). Basic zinc carbonate was analysed by derivatography and then annealed at a selected temperature (about 600ºC) for about 1 h. Products of thermal decomposition of the compound were studied by XRD analysis and SEM scanning microscopy.
W pracy zaprezentowano metodę otrzymywania nanocząstek ZnO na drodze termicznego rozkładu związków zawierających Zn. W eksperymencie wykorzystano termiczny rozkład zasadowego węglanu tlenku cynku (o zawartości od 58-61% mas.). Zasadowy węglan cynku poddano analizie derywatograficznej a następnie wygrzewaniu w określonej temperaturze (ok. 600ºC przez ok. 1 godz.). Produkty termicznego rozkładu związku badano analizą XRD oraz mikroskopia skaningowa SEM.
Źródło:
Archives of Metallurgy and Materials; 2013, 58, 2; 489-491
1733-3490
Pojawia się w:
Archives of Metallurgy and Materials
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Redukcja ilości LZO jako produktów niezupełnego spalania za pomocą elementów katalitycznych zaimplementowanych wewnątrz kotła wsadowego na słomę zbożową
Reduction of VOC, as the product of incomplete combustion, using catalytic tools inside a cereal straw fuelled batch-fired boiler
Autorzy:
Janicki, M.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/357080.pdf
Data publikacji:
2014
Wydawca:
Politechnika Śląska
Tematy:
kocioł wsadowy
spalanie słomy
katalityczne dopalanie
redukcja stężeń LZO
analiza techniczna słomy
analiza elementarna słomy
ceramika wysokotemperaturowa
rozkład termiczny kotła
batch-fired boiler
straw combustion
catalytic post combustion
VOC reduction
technical straw analysis
elementary straw analysis
high-temperature ceramics
boiler thermal disposition
Opis:
W zakresie wykorzystania niskoemisyjnych technik wytwarzania energii, energetyka zawodowa od wielu lat zobowiązana jest do implementacji rozwiązań minimalizujących negatywny wpływ na środowisko. Prawodawstwo krajowe w sposób surowy traktuje podmioty niespełniające normy ekologiczne. Jednostki energetyczne o wysokiej mocy są obiektem zainteresowań nie tylko ośrodków badawczych, ale również podmiotów powołanych w celu monitorowana stanu jakości jednostek, jak również jakości paliwa przygotowywanego na cele energetyczne. W sezonie grzewczym, największy wpływ na jakość powietrza atmosferycznego ma wpływ niska emisja. To właśnie kotły małej mocy winny stać się obiektem szczególnej uwagi i implementacji innowacyjnych rozwiązań niskoemisyjnych technik wytwarzania energii. W artykule przedstawiono wyniki pracy badawczej, polegającej na ograniczeniu emisji LZO w powszechnie stosowanym przez indywidualnych odbiorców kotle wsadowym. Scharakteryzowano rozkład termiczny w kotle wyodrębniając okres rozpalania, spalania właściwego oraz końcowego dopalania materiału. Jako element katalityczny, użyto kształtkę ceramiczną w rejonie strefy dopalania, możliwą do seryjnej produkcji. Efektem pracy było zmniejszenie węglowodorowych produktów niepełnego spalania o 43% przy spalaniu słomy zbożowej.
In terms of low-emission technology in energy production, for many years power industry has been obliged to implement environment-friendly solutions. The national legislation punishes severely those entities that disregard the ecological standards. High power energy units are the centre of attention for not only various research centres. There are many entities created just to monitor the quality of energy units, along with the quality of fuel designed to be the energy source. Low VOC emission is the most affecting factor when it comes to air quality in heating season. That is why the low-power boilers should be the primary target for implementation of innovative low-emission technologies for energy production. This article presents the results of research in VOC reduction in commonly used batch-fired boilers. It describes the thermal decomposition for all the stages: initial, proper and post combustion. The catalytic element put in the post combustion zone was a ceramic plate, available for batch production. The results showed that using cereal straw as fuel leads to 43% reduction of the hydrocarbon product of incomplete combustion.
Źródło:
Archiwum Gospodarki Odpadami i Ochrony Środowiska; 2014, 16, 1; 41-48
1733-4381
Pojawia się w:
Archiwum Gospodarki Odpadami i Ochrony Środowiska
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Waterproof anti-explosive powders for coal mines
Wodoodporne przeciwwybuchowe pyły dla kopalń węgla
Autorzy:
Buczek, B.
Vogt, E.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/219994.pdf
Data publikacji:
2014
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Czytelnia Czasopism PAN
Tematy:
pył wapienny
hydrofobizacja
właściwości przepływowe
adsorpcja
rozkład termiczny
limestone powder
hydrophobization
flow properties
adsorption
thermal decomposition
Opis:
Limestone powder characterized by hydrophobic properties is used as an anti-explosive agent in coal mining industry. Unfortunately, the standard method of producing such powder by milling limestone with stearic acid is practically unprofitable in many modernized quarries and plants, and sometimes literally impossible due to the introduction of technological changes and implementation of modern mills. Then new methods of hydrophobization of limestone surfaces ought be searched. In the work two methods hydrophobization: from the stearic acid vapour phase and from silicone solutions are proposed. Lime dust from the Czatkowice Quarry of Lime was used as a raw material during investigations. It is a good agent for research because it is possible to compare the properties of samples modified in this work to the properties of anti-explosive lime powder (Polish Standard, 1994) used in mining industry in Poland. The first technique of limestone powder hydrophobization was carried out in an apparatus of own design (Vogt, 2008, 2011), and it consisted in free sedimentation of the powder layer dispersed by stearic acid vapour in powder counter current flow. The second way of modification consisted in mixing in the evaporating dish substrates: limestone powder and dope - silicone solution - Sarsil® H-15 (Vogt & Opaliński, 2009; Vogt & Hołownia, 2010). Evaluation of properties so-obtained waterproof powders was carried out according to the Polish Standard, as well as using original powder determination ways, with the Powder Characteristic Tester (Index tables, Tablets & Capsules, 2005). Moreover water vapour adsorption isotherms were obtained and the thermal decomposition of powder was made. All modified samples acquired the hydrophobic character. Therefore we can state that the both proposed methods of hydrophobization of the limestone powder are useful. The parameters obtained with the use of Powder Characteristics Tester enable us to make a characterization of limestone properties not only as a water resistant material but also from the cohesion point of view. On the base of TG, DTG or DTA and EGA curves for all investigated materials was stated that the character of the thermal decomposition of modified samples is the same as this one for raw powder, what is profitable for application of hydrophobized powders as an anti-explosive agent.
W górnictwie węgla kamiennego używany jest hydrofobowy pył wapienny jako substancja stosowana w systemie zabezpieczeń przeciwwybuchowych (Cybulski, 2004). Niestety, dotychczasowy sposób wytwarzania takiego produktu polegający na współmieleniu kamienia wapiennego z kwasem stearynowym staje się praktycznie niemożliwy do stosowania w nowoczesnych zakładach np. kamieniołomy. Sytuacja taka jest wynikiem wprowadzania zmian technologicznych, głównie związanych z wymianą starych konstrukcji młynów na nowe urządzenia. Tym samym istnieje potrzeba poszukiwania nowych metod hydrofobizacji powierzchni pyłów wapiennych. W pracy omówiono dwie nowe metody hydrofobizacji pyłu wapiennego: za pomocą par kwasu stearynowego oraz roztworu silikonowego - Sarsil® H-15. Podczas badań używano surowego pyłu wapiennego pochodzącego z Kopalni Kamienia Wapiennego w Czatkowicach. Materiał ten jest dobrym materiałem do badań gdyż istnieje możliwość porównywania właściwości materiałów hydrofobowych otrzymanych w pracy z właściwościami handlowego pyłu przeciwwybuchowego (Polska Norma, 1994), używanego w polskich kopalniach. Pierwszy sposób hydrofobizacji pyłu wapiennego, polegający na swobodnym opadaniu pyłu wapiennego w oparach kwasu stearynowego przepływających w przeciwprądzie, przeprowadzono w aparacie własnej konstrukcji (Vogt, 2008, 2011). Aparat gwarantuje dobry kontakt modyfikatora z ziarnami pyłu. Pył opadając, nie napotyka żadnych przeszkód ulegał rozproszeniu, a wprowadzony w stanie parowym kwas stearynowy może swobodnie osiadać na jego powierzchni zewnętrznej oraz penetrować w głąb porów, blokując je dla wilgoci. Drugi sposób hydrofobizacji sprowadzał się w uproszczeniu do zmieszania substratów: pyłu wapiennego i domieszki silikonowej - Sarsil® H-15, w parownicy (Vogt i Opaliński, 2009; Vogt i Hołownia, 2010). We wstępnych badaniach określono objętość preparatu, jaką trzeba dodać do pyłu w celu uzyskania optymalnych warunków kontaktu preparatu z ciałem stałym. Otrzymany po modyfikacji materiał był zbrylony w niewielkim stopniu, a jego całkowite rozdrobnienie uzyskano poprzez przecieranie pyłu przez sito o odpowiednim wymiarze oczek. Badanie właściwości tak otrzymanych hydrofobowych materiałów przeprowadzono w oparciu o PN (Polska Norma, 1994), jak również w oparciu o standardowe metody badania materiałów proszkowych z użyciem aparatu Powder Characteristic Tester (Index tables, Tablets & Capsules, 2005) (Tablica 2,3). Oceny stopnia hydrofobizacji materiałów po modyfikacji dokonano, w przypadku proszku hydrofobizowanego parami kwasu stearynowego, w oparciu o procedurę opisaną w Polskiej Normie (1994), oznaczając procentową zawartość kwasu stearynowego. Otrzymany podczas badań pył hydrofobizowany kwasem stearynowym zawierał 0,18% modyfikatora, co jest ilością dopuszczalną przez Polską Normę (1994).W celu oceny właściwości hydrofobowych materiału modyfikowanego roztworem silikonowym do badań zaadaptowano technikę pomiaru zwilżalności ziaren węglowych „film flotation” (Fuerstenau i Williams, 1987) przyjmując, jako materiał odniesienia hydrofobizowaną mączkę wapienną z Kopalni Kamienia Wapiennego w Małogoszczy. Opracowano metodę wyznaczania współczynnika C określonego, jako stopień hydrofobizacji (Vogt i Opaliński, 2009). Średnia wartość C = 84% wskazuje, że materiał modyfikowany preparatem silikonowym uzyskał odpowiednie właściwości hydrofobowe. Tym samym oba materiały po modyfikacji uzyskały zadowalające właściwości wodoodporne. Ponadto, dla badanych pyłów wyznaczono izotermy adsorpcji pary wodnej (Rys. 1). Uzyskane niższe wartości adsorpcji dla materiałów po modyfikacji niż dla proszku surowego potwierdzają, że materiały posiadają charakter hydrofobowy, co pozwala stwierdzić, że obie proponowane metody hydrofobizacji są użyteczne do produkcji wodoodpornego pyłu wapiennego. Analizę termiczną pyłów wapiennych wykonano w celu porównania efektu cieplnego przemian zachodzących podczas ogrzewania pyłów modyfikowanych z efektem cieplnym zachodzącym podczas ogrzewania surowego pyłu wapiennego. W trakcie badań użyto termowagę firmy TA Instruments 2960 SDT ze sprzężonym spektrometrem masowym firmy Balzers TermoStar 300. Otrzymane wynikiprzedstawiono na Rys. 2. Linie ciągłe na Rys. 2a i 2b przedstawiają przebieg krzywych TG, DTG oraz DTA dla pyłu surowego. Linie przerywane zostały otrzymane dla pyłu modyfikowanego kwasem stearynowym (Rys. 2a) oraz preparatem SARSIL® H-15 (Rys. 2b). Na Rys. 3 zobrazowano wyniki analizy zawartości tlenku węgla IV w składzie gazów otrzymywanych podczas rozkładu termicznego pyłu wapiennego (EGA). Krzywa otrzymana dla pyłu modyfikowanego kwasem stearynowym w zasadzie pokrywa się z krzywą otrzymaną dla pyłu surowego. Parametry uzyskane z użyciem aparatu Powder Characteristics Tester umożliwiły scharakteryzowanie pyłów wapiennych nie tylko pod kątem ich właściwości hydrofobowych, ale także właściwości kohezyjnych i przepływowych.
Źródło:
Archives of Mining Sciences; 2014, 59, 1; 169-178
0860-7001
Pojawia się w:
Archives of Mining Sciences
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Destruction of Moulding Sands with Chemical Binders Caused by the Thermal Radiation of Liquid Metal
Autorzy:
Zych, J.
Mocek, J.
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/382547.pdf
Data publikacji:
2015
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Czytelnia Czasopism PAN
Tematy:
sand mould
thermal destruction
thermal radiation
heating of mould
loss of strength
masa formierska
rozkład termiczny
promieniowanie cieplne
Opis:
The obtained results of heating of sand moulds with binders by means of a thermal radiation of liquid metal are presented in this study. Standard samples for measuring Rg made of the tested moulding sands were suspended at the lower part of the cover which was covering the crucible with liquid metal (cast iron), placed in the induction furnace. The authors own methodology was applied in investigations. The progressing of the samples surface layers heating process was determined as the heating time function. Samples of a few kinds of moulding sands with chemical binders were tested. Samples without protective coatings as well as samples with such coatings were tested. The influence of the thermal radiation on bending resistance of samples after their cooling was estimated. The influence of several parameters such as: time of heating, distance from the metal surface, metal temperature, application of coatings, were tested. A very fast loss of strength of moulding sands with organic binders was found, especially in cases when the distance between metal and sample surfaces was small and equaled to 10÷15 mm. Then, already after app. 15 seconds of the radiation (at Tmet=1400°C), the resistance decreases by nearly 70%. Generally, moulding sands with organic binders are losing their strength very fast, while moulding sands with water glass at first increase their strength and later slightly lose. The deposition of protective coatings increases the strength of the mould surface layers, however does not allow to retain this strength after the metal thermal radiation.
Źródło:
Archives of Foundry Engineering; 2015, 15, 4; 95-100
1897-3310
2299-2944
Pojawia się w:
Archives of Foundry Engineering
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim komputerze. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies