Gotowość do agresji interpersonalnej w interakcyjnej perspektywie ryzyka i protekcji Readiness to engage in interpersonal aggression in the interactive perspective of risk and protection
el: W części teoretycznej zdefiniowano i określono formy agresji oraz wskazano teorie wyjaśniające gotowość do zachowań agresywnych. Wyznaczono ramy poszukiwań badawczych, wprowadzając pojęcie czynników ryzyka i czynników protekcyjnych oraz wskazując dwa modele działania czynników protekcyjnych (równoważenie ryzyka i redukowanie ryzyka).
Metody: W części metodologicznej wyszczególniono zadanie badawcze w postaci zweryfikowania obu modeli protekcji. Wskazano zmienne niezależne w obszarach ryzyka (deficyt samokontroli, problemy eksternalizacyjne, potrzebę silnych wrażeń i poziom frustracji) oraz protekcji (więź z rodzicami, kontrolę rodzicielską i ogólną ocenę jakości wychowania w rodzinie generacyjnej) oraz zmienną zależną w postaci indeksu
gotowości behawioralnej do zachowań agresywnych (zsumowane wskaźniki postawy, normy subiektywnej i agresywnych zachowań w przeszłości). Próbę stanowiło 229 uczniów szkół średnich z województwa opolskiego i śląskiego. Wykorzystano pięć technik analizy danych: analizę korelacji, analizę czynnikową, analizę rzetelności wykorzystanych skal pomiarowych, analizę regresji wielokrotnej i czynnikową analizę regresji. Wyniki: Analizy czynnikowe uzasadniły powiązanie czynników ryzyka i czynników protekcji w dwa zbiorcze indeksy ryzyka i protekcji. Analizy regresji (wielokrotnej i czynnikowej) pozwoliły skonfrontować oba modele (równoważenia i redukowania ryzyka) z danymi z próby. Badania nie dały podstaw do weryfikacji słuszności żadnego z wyżej wymienionych modeli. Model równoważenia ryzyka nie uzyskał potwierdzenia, ponieważ czynniki protekcyjne nie wykazały predyktywności względem gotowości behawioralnej do agresji. Model redukowania ryzyka nie uzyskał potwierdzenia, ponieważ wysoka wartość czynników protekcyjnych nie prowadziła do obniżenia gotowości do agresji u osób obciążonych wysoką wartością indeksu ryzyka. Obraz istotnej zależności interkacyjnej był bardziej złożony – ujawniono, że wysoka wartość indeksu
protekcji prowadzi do ekstremalnie niskiej gotowości do agresji u osób nie obciążonych oraz do ekstremalnie wysokiej gotowości do agresji u osób obciążonych wysoką wartością indeksu ryzyka agresji.
Wnioski: Wysoka funkcjonalność rodziny generacyjnej nie wyklucza skłonności do agresji, a w pewnych okolicznościach w postaci wysokiego nasilenia indywidualnych predyspozycji do agresji może nawet zwiększać ryzyko, co może stanowić istotny problem z punktu widzenia prewencji i wskazanie do poszukiwania specyficznych rozwiązań w tym zakresie.
Aim: In the theoretical part forms of aggression are named and defined, and the theories explaining the readiness to engage in aggressive behaviour are discussed. An outline of scientific investigation has been provided, with the introduction of the notions of risk factors and protective factors, as well as discussion of two models of the functioning of protective factors (risk compensation and risk reduction).
Methods: In the methodological part the research aim is defined as the verification of both the models of protection. Independent variables in risk areas (self-control deficit, externalisation difficulties, the need to seek powerful sensations, and frustration level) and protection (relationship with parents, parental control, and the general assessment of the quality of upbringing in the family of origin), as well as the dependent
variable in the form of the index of the behavioural readiness to engage in aggressive behaviour (sum of the indicators of attitude, subjective norm, and aggressive behaviour in the past) are presented. The sample included 229 secondary school students from Opolskie and Slaskie voivodships. Five data analysis techniques have been employed: correlation analysis, factor analysis, analysis of the reliability of the used measurement scales, multiple regression analysis, and factorial regression analysis.
Results: Factor analyses have justified the connection of the risk factors and the protection factors into two collective indexes of risk and protection. Regression analyses (multiple and factorial) made it possible to confront both the models (risk compensation and risk reduction) with the data from the sample. The research has not provided a basis for the verification of the correctness of any of the models mentioned above. The risk compensation model has not been confirmed because the protective factors have not presented themselves as predictive in relation to the readiness to engage in behavioural aggression. The risk reduction model has not been confirmed, because the high value of protective factors has not led to a decrease in the readiness to engage in aggression in individuals with a high value of the risk index. The image of the significant interactive relationship was more complex – it has been presented that a high protective index leads to an extremely low willingness to aggression in individuals with a low risk index of aggression and an extremely high willingness to aggression in individuals with a high value of the aggression risk index.
Conclusions: High functionality of the family of origin does not exclude propensity for aggression, and in certain circumstances in the form of high intensity of individual aggressive predispositions it may even increase the risk, which can constitute a significant problem from the perspective of prevention and an incentive to seek specific solutions in this matter.
Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim komputerze. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies
Informacja
SZANOWNI CZYTELNICY!
UPRZEJMIE INFORMUJEMY, ŻE W OKRESIE WAKACYJNYM BIBLIOTEKA BĘDZIE FUNKCJONOWAŁA W ZMIENIONYCH GODZINACH::
od 15 do 31 lipca:
Wypożyczalnia i Czytelnia Główna:
9.00 - 15.00
(poniedziałek-piątek)
Czytelnia Działu Zbiorów Specjalnych:
9.00 - 15.00
(poniedziałek-piątek)
od 1 do 31 sierpnia:
BIBLIOTEKA BĘDZIE NIECZYNNA
UWAGA:
Zwrotu wypożyczonych materiałów można dokonać u dyżurującego bibliotekarza w Wypożyczalni Głównej od 9.00 do 15.00.
Na pozycje, których termin zwrotu przypadnie od 1 do 31 sierpnia, wprowadzona zostanie prolongata (nowy termin zwrotu – 6 września).